• Overlijden melden - 088 335 35 35 (24 uur per dag) 
 

Hulp bij rouwverwerking

Hoe je de draad van het leven weer oppakt na verlies is voor iedereen anders. Jouw dierbaren kunnen je helpen bij rouwverwerking. In het praatstuk omschrijven we onderwerpen en tips om in gesprek te gaan.

 

Richard maakt het laatste afscheidsmoment in de ovenruimte persoonlijk

Steeds meer nabestaanden kiezen ervoor om hun dierbaar overledene te begeleiden naar de ovenruimte. Richard, allround medewerker bij Crematorium en Uitvaartcentrum Maaslanden, staat op dit bijzondere moment voor ze klaar. In het bijzijn van de nabestaanden verzorgt hij de invoer in de elektrische crematieoven. Hij zorgt daarbij voor een persoonlijke sfeer en geeft ruimte aan alle emoties.

Richard begeleidt het crematieproces samen met een collega en vindt het iedere keer weer bijzonder als de naaste familie ervoor kiest om daarbij aanwezig te zijn. ‘Het is het allerlaatste moment dat ze hebben met hun dierbare. Het is een moment van afgeven, van loslaten. Dit laatste heel persoonlijke afscheid is vaak een belangrijke eerste stap in de rouwverwerking.’

Crematiesteentje met naam

Als de familie samen met Richard de ovenruimte binnenstapt, zien ze dat de ruimte er gemoedelijker en ‘minder fabriekerig’ uitziet dan ze hadden verwacht. Er staat een stoel voor mensen die slecht ter been zijn en aan de muur hangt een schilderij met warme kleuren. ‘Ik steek ook altijd een kaarsje aan en zet een zacht muziekje op voordat de mensen binnenkomen’, zegt Richard. ‘Als ze wat op afstand blijven, vraag ik ze om de kist heen te komen staan. Op die manier ontstaat er een intieme, warme sfeer en kan ik de nabestaanden betrekken bij het plaatsen van het crematiesteentje.’

Een crematiesteentje is een rond, vuurvast steentje met daarop een uniek nummer dat wordt gekoppeld aan de overledene. Het gaat mee de oven in om te kunnen garanderen dat de familie echt de juiste as mee naar huis krijgt. Richard maakt heel bewust een waardevol ritueel van het plaatsen van het steentje. ‘Op de vrije kant schrijf ik de naam van de overledene. Dat vervaagt door de hitte, maar ik doe het toch, omdat het persoonlijker is dan een nummer. Daarna vraag ik de familie om het steentje zelf op de kist te leggen, met de naam naar boven. Op die manier is het plaatsen van het steentje een mooi afscheidsritueel.’

Richard benadrukt dat de kist dicht is en ook niet meer opengaat. ‘Als de dierbaar overledene sieraden om had, dan hebben we die voor het sluiten van de kist al afgedaan. Dit gebeurt tijdens het rouwbezoek. Maar de familie kan er ook voor kiezen de sieraden om te laten. Ze worden dan gewoon mee gecremeerd.’

Na het plaatsen van het steentje gaat Richard even naar buiten en geeft de familie ruimte voor een laatste moment met hun dierbare. ‘Soms kom ik weer binnen en zie ik dat de familie nog niet klaar is voor het afscheid. Ik ga dan even bij ze staan en lees het gedicht De Brug voor. Dat gaat erover dat mensen zich veilig en vertrouwd voelen als ze tot het laatst worden begeleid. Vaak voelt de familie na een tijdje: ja, nu is het goed, nu kunnen we onze dierbare laten gaan... Ik wacht altijd op dat moment, ongeacht hoelang het duurt. Want bij alles wat ik doe zet ik de familie centraal.’

Uitvaartwensen vastleggen

Weet jij al of je begraven of gecremeerd wilt worden? Ontzorg je dierbaren en leg je uitvaartwensen op tijd vast. Dat kan bijvoorbeeld in ons online wensenboek.

Samen bij de invoer aanwezig zijn

Als de nabestaanden er klaar voor zijn, zet Richard het daadwerkelijke crematieproces in gang. Hij drukt daarvoor op de startknop van de elektrische crematieoven. ‘Er gaan twee luiken in de vloer open en er komt een invoertafel naar boven. Mijn collega en ik schuiven de kist van de rijdende baar op de tafel. De tafel gaat vervolgens nog een stukje omhoog en komt voor de deur van de oven tot stilstand. Dat is ongeveer op ooghoogte. De deur van de oven gaat nu open en de invoertafel begeleidt de kist helemaal de oven in.’

De oven staat dan al aan. Voordat de deur weer sluit, kan de familie een paar seconden in de oven kijken. Vaak zien ze dan hoe de kist vlamvat. Richard bereidt ze voor op dat moment. ‘De mensen die dat niet willen zien, gaan wat verder weg staan. Ik vertel altijd van tevoren wat er gaat gebeuren en help ze te bepalen bij welke stappen ze aanwezig willen zijn. Alles mag en is goed.’

Richard vertelt dat het invoeren van de kist in de oven voor veel nabestaanden een moeilijk moment is. ‘Nadat de ovendeuren dichtgaan, staan de mensen er vaak wat verloren bij. Ik leg dan vaak even een hand op de schouder en vraag: ‘Joh, gaat het wel?’ Natuurlijk zie ik dat het niet gaat, maar door die vraag komen de emoties meestal los. Dat is belangrijk. Het verdriet dat ze in de ruimte kunnen achterlaten, hoeven ze niet meer met zich mee te slepen. Dat geloof ik echt. Op het einde zeg ik altijd tegen de families dat ik het ontzettend dapper vind dat ze erbij zijn gebleven. Het is niet iets wat je zomaar doet.’

Waarom kiezen voor uitvaartverzorging van DELA?

Onze lokale uitvaartverzorgers staan klaar om samen met jou de uitvaart vorm te geven. Nabestaanden beoordelen de dienstverlening van uitvaartverzorging met een 9,1. Bekijk alle voordelen

Verbonden met de families

Als het crematieproces na zo’n tweeënhalf uur is afgerond, maakt Richard de oven open. ‘Hij verzamelt de inhoud van de oven en vermaalt dit tot as met een speciale machine die cremulator heet. De nabestaanden zijn bij dit deel niet meer betrokken. Vaak zeg ik daarom op het eind tegen ze: ‘Het crematieproces van moeder is over tweeënhalf uur afgerond, dat is dus om één uur.’ Veel mensen vinden dat fijn om te weten en zetten een timer. Op die manier zijn ze er in gedachten toch een beetje bij.’

Een maand na de dag van het afscheid mag de familie de as komen ophalen. Zo is dat bepaald in de wet. De as zit in een rechthoekige doos en door een kleine opening zie je het crematiesteentje. Als het lukt, overhandigt Richard de as zelf aan de familie. Hij merkt op die momenten dat zijn werk een belangrijke rol speelt bij de rouwverwerking. ‘Laatst kwam een mevrouw de as van haar man ophalen. Bij de crematie kwam ze vrij nors over, maar dat was opeens helemaal weg. ‘Dankzij jou gaat het hartstikke goed met me’, zei ze tegen me. ‘De warmte die jij ons tijdens het crematieproces hebt gegeven, was ontzettend belangrijk voor ons.’

Ik voel me oprecht verbonden met de mensen die op zo’n cruciaal punt in hun leven bij me binnenstappen. Als ik dan hoor dat mijn werk een verschil maakt, raakt me dat ontzettend. Het is de reden dat ik dit al ruim tien jaar met zo veel overgave doe.’

Hulp bij praten over rouw en verlies

Heb je iemand verloren van wie je veel hield? Dan wil je omgeving er graag voor je zijn. Helaas weten ze vaak niet goed hoe ze dat kunnen doen. Dit praatstuk ondersteunt jullie daarbij. Het geeft handvatten om te praten over het verlies, rouw en het vorm geven aan je leven zonder je dierbare. We hebben een onderscheid gemaakt tussen kleine kinderen en pubers, dus je kunt zelf kijken welke delen bij jou passen.