Een persoonlijk afscheid regelen
Hoe regel je een afscheid als er geen wensen bekend zijn? Het kan moeilijk zijn om te weten waar je moet beginnen. We geven je graag 8 tips die helpen bij het regelen van een warm en persoonlijk afscheid.
96% van de lezers beoordeelt deze tips positief
Drie verhalen over de kracht van een persoonlijk afscheid
‘Geen afscheid is hetzelfde. De één kiest voor rust en eenvoud, de ander vindt troost in herinneringen, familie of tradities. Wat al die verschillende vormen van afscheid met elkaar gemeen hebben, is dat ze iets vertellen over de persoon die wordt gemist. Drie ontmoetingen die mij daar opnieuw aan herinnerden.’ In dit verhaal vertelt Eize Hoomoedt (uitvaartverzorger in Groningen) over deze drie ontmoetingen.
Een persoonlijk afscheid zonder poespas
‘Het is dinsdagochtend in Winschoten en het regent zachtjes. Vandaag begeleiden we een klein gezelschap bij het afscheid van een vrouw die niet graag op de voorgrond stond. Geen grote aula, geen toespraken. Alleen muziek, een tafel met koffie en haar favoriete bloemen uit eigen tuin: dahlia's.
In een intieme huiskamersfeer staat haar kist. Eén foto. Stilte. Rust. Als de familie binnenkomt, wordt er geknikt, gezwegen, hier en daar voorzichtig gelachen. "Typisch haar," zegt iemand. "Doe maar gewoon, geen poespas."
Zorgen dat de sfeer klopt
Ik hoef weinig te doen vandaag. Alleen zorgen dat de sfeer klopt. Dat de kaarsjes branden, de muziek start wanneer het moet en de koffie warm blijft. Het loopt vanzelf. Iedereen weet wat hen te doen staat.
Er klinkt een zacht lied, gekozen door haar dochter. Ooit geschreven door Ede Staal. Sommigen sluiten hun ogen. Iemand zucht diep. De stilte is comfortabel.
Na afloop blijft het gezelschap nog even. Ze delen herinneringen aan vakanties, aan rommelige verjaardagen met plastic stoelen uit de schuur in een kringopstelling, aan hoe zij altijd de slagroom vergat. De warmte zit in de kleine dingen.
Bij het wegrijden zwaaien ze nog één keer. Geen toeters of bellen. Maar precies zoals zij het had gewild.
Ervaringen van klanten over een uitvaart bij DELA
Onze lokale uitvaartverzorgers staan klaar om samen met jou de uitvaart vorm te geven. Nabestaanden beoordelen de dienstverlening van uitvaartverzorging met een 4,8 uit 5.
Hoe betrek je kinderen bij een persoonlijk afscheid?
Een paar weken later begeleid ik het afscheid van een oma die veel te vroeg is overleden. Ook dit afscheid is klein en persoonlijk, maar deze keer trekken twee jonge kleinkinderen mijn aandacht.
In de afscheidskamer staat oma's kist, omringd door bloemen. Voor de kinderen heb ik herinneringsboekjes klaargelegd waarin ze kunnen tekenen, schrijven of foto's kunnen plakken. Ook ligt er een hartknuffel klaar. Een klein gebaar van troost. De jongen loopt direct naar zijn oma toe en pakt haar hand vast. Zijn zusje blijft op afstand staan. Tranen rollen over haar wangen. Iedereen neemt afscheid op zijn eigen manier.
Gedurende de dag brengen we veel tijd door in de afscheidskamer. Er wordt gehuild en gelachen. Herinneringen worden gedeeld. Wanneer het moment komt om de kist te sluiten, helpt de jongen mee. Zijn zusje kijkt toe.
Na de dienst, als oma voor de laatste keer wordt uitgezwaaid, komt het meisje naar me toe. "Mag ik je een brief sturen?" vraagt ze zacht. "Natuurlijk mag dat," antwoord ik.
Terwijl ze met haar knuffeltje in de hand naar de auto loopt, zwaait ze nog één keer.
Praten over de dood met je kind
‘Mama, wanneer wordt opa weer wakker?’ Voor kinderen is de dood van een dierbare vaak een ongrijpbare gebeurtenis. Hoe kunnen we ze helpen hiermee om te gaan om samen door te leven?Een persoonlijk afscheid met Surinaamse tradities
De hal ruikt naar eucalyptus en zoete parfum. Buiten is het grijs, maar binnen is het levendig. Vandaag begeleiden we het afscheid van een vrouw uit een grote Surinaamse familie. Het is anders dan we in Groningen gewend zijn. En toch voelt het precies goed.
Ze is opgebaard onder een kleurrijke doek. Familie loopt af en aan. Iemand bidt. Een ander zingt zacht. Kinderen spelen tussen de stoelen door. Geen strak draaiboek, maar wel een duidelijke lijn: dit is hún manier van afscheid nemen.
Vooraf was er het verzorgingsritueel. Met geurige olie, muziek en gebed. Een paar vrouwen kleedden haar met liefde in haar mooiste kleding. Ze zongen en huilden tegelijk. En voor wie het even te veel werd, stond er een stoel klaar.
Dansen tijdens het afscheid
De dienst begint later dan gepland, maar niemand kijkt op de klok. Er wordt gesproken, warm en oprecht. In het Sranantongo, in het Nederlands, soms door elkaar. En waar woorden tekortschieten, nemen muziek en dans het over. Ik begeleid op afstand. Geef hier en daar een seintje. Maar vooral: ik laat het gebeuren. Geen strakke regie. Gewoon volgen wat zich aandient.
Aan het einde komen de dragers, Wi Kan Doe, in traditionele kleding. Ze dragen haar dansend naar buiten, met ritme en eer. Trommels, zang, iedereen zingt mee. Sommigen dansen. Samen begeleiden we haar naar het graf: zingend, dansend, dragend. Zoals het hoort, voor haar en haar familie.
Het was anders dan we hier in Groningen vaak zien. Maar het raakte. Juist omdat het zo eigen was.
Een afscheid op maat
Wil je meer weten over hoe je een afscheid op maat kunt maken?Wat maakt een persoonlijk afscheid bijzonder?
Een persoonlijk afscheid geeft ruimte aan herinneringen, gewoonten, muziek en rituelen die passen bij de overledene. Juist die persoonlijke elementen kunnen nabestaanden helpen bij het verwerken van verlies en rouw.
Deze drie afscheiden waren heel verschillend. Toch hadden ze iets gemeen. Niet de grootte van de dienst, de bloemen of de locatie maakten het bijzonder. Het waren de persoonlijke momenten die bleven hangen.
Een lied van Ede Staal. Een vergeten slagroomtaart. Een hand die nog één keer wordt vastgepakt. Een brief die misschien nog geschreven gaat worden.
Als uitvaartverzorger zie ik vaak dat juist die kleine dingen het grootste verschil maken. Er is een afscheid dat past bij de persoon die wordt gemist en bij de mensen die achterblijven. En dat maakt ieder afscheid uniek.
Download 8 tips voor een warm en persoonlijk afscheid als er geen wensen vastgelegd zijn
Hoe regel je een afscheid als er geen wensen vastgelegd zijn? Het kan moeilijk zijn om te weten waar je moet beginnen. We geven je graag 8 tips die helpen bij het regelen van een warm en persoonlijk afscheid.
Uitvaartverzorger Eize Hoomoedt
Dit artikel is geschreven in samenwerking met Eize Hoomoedt. Eize werkt sinds januari 2023 als uitvaartverzorger in Groningen voor DELA.
Eize brengt meer dan 20 jaar ervaring mee op het gebied van management, hospitality en gastvrijheid. Als een echte verbinder staat hij bekend om zijn integere en sociale aanpak.