Herinneringsboom krijgt voeding van as overledenen

Na een crematie krijgen nabestaanden de as van hun dierbare na dertig dagen ter beschikking. Wat er met de as gebeurt, is aan de nabestaanden. Daar was al een grote variëteit aan mogelijkheden voor. De een neemt de as in een urn mee naar huis, de ander kiest voor verstrooiing bij het crematorium of een andere plek en weer anderen kiezen ervoor om de as te verwerken in een sieraad. Combinaties daarvan komen ook voor.

Herinneringsboom

Een nieuwe optie daarbij voor de toekomst is het planten van een speciale boom, waarbij de as direct en indirect dient als voeding voor de jonge boom. Het planten van een herinneringsboom is niet nieuw, dat gebeurt bij meer levensgebeurtenissen zoals een geboorte of trouwerij. Maar dat de as daarbij als voedingsbodem dient, is wel nieuw.

Ritueel

Nabestaanden planten samen met een gedeelte van de as – al dan niet met of in het bijzijn van familie - eerst een jonge boom op de gekozen plek. De resterende as strooien ze vervolgens rondom de net aangeplante boom. In de proef die nu bij crematorium Uden wordt gehouden, wordt dit verstrooiingsritueel nader uitgewerkt.

Sterke voedingsbron

Niet alle as mag direct bij het planten bij de wortels komen, omdat crematie-as een sterke voedingsbron blijkt te zijn. De as zou daardoor de jonge boom figuurlijk kunnen ‘overvoeren’. Een gedeelte van de as wordt daarom direct bij het aanplanten bij de wortels uitgestrooid. De rest wordt op de grond in de nabijheid van de jonge boom uitgestrooid, bijvoorbeeld in een hartvorm rondom de boom. Mettertijd wordt de as door de grond geleidelijk opgenomen en dient daarmee als voeding.

Herinneringen

Nabestaanden krijgen met de boom een plek waar ze terug kunnen keren om hun dierbare te herinneren. De herinneringsboom staat op het terrein van crematorium Uden en wordt ook onderhouden door DELA. Nabestaanden betalen de aanschaf van de boom, die ze kunnen bezoeken, net zoals dat bij urnen in de urnengalerij mag. De boom blijft net zolang staan, totdat deze zelf niet meer levensvatbaar is. Naar verwachting is dat zo’n 40 tot 50 jaar.

Broer en zus Toon en Marianne vertellen in dit blogverhaal over het hoe en waarom van de aanschaf van de herinneringsboom, waar ze de as van hun ouders in het bijzijn van de familie verstrooiden.

Regels voor asverstrooiing

In Nederland gelden regels voor het verstrooien van crematie-as. Gemeenten wijzen zelf plekken aan waar as verstrooid mag worden, al dan niet eenmalig. Dit is bijvoorbeeld het geval bij strooivelden rondom crematoria, waar ook deze boom is geplant. Daarnaast moet er toestemming zijn van de grondeigenaar. Wie bijvoorbeeld de crematie-as wil verstrooien in een nabijgelegen bos van Staatsbosbeheer, zal ook van die organisatie toestemming moeten hebben.

Duurzaamheid

Het planten van een herinneringsboom kan zomaar eens een nieuw ritueel worden in de wereld van uitvaarten. Hiermee wil DELA nabestaanden de kans geven om de crematie-as van hun dierbaren een natuurlijke bestemming te geven. Een trend die al langer zichtbaar is, bijvoorbeeld in de opkomst van natuurbegraafplaatsen. Natuurbegraven is echter ook aan ruimte beperkt. Deze natuurlijke bestemming van de as creëert juist extra natuur en een nieuwe plek om naartoe te gaan.

Bovendien draagt dit ritueel bij aan de duurzaamheidsambitie van DELA om in 2030 alleen nog maar klimaat-neutrale uitvaarten te verzorgen. Een herinneringsboom helpt daarbij. De zachte berk die in Uden is geplant, wordt 40 tot 50 jaar oud. In die periode zal die in totaal ongeveer 1 ton CO2 opnemen. De gemiddelde uitstoot van een uitvaart bij DELA, inclusief bezoekersvervoer, is 1,05 ton (ijkjaar 2019). Kortom; de aanplant van 1 zachte berk compenseert grotendeels de totale uitstoot van 1 uitvaart.