‘Als je samen in balans bent, dán heb je het goed geregeld.’

Het begint met een keer de boodschappen doen, helpen met de administratie of meegaan naar het ziekenhuis. De meeste mensen hebben niet door dat ze mantelzorger zijn. Het is hulp die je ‘gewoon’ graag geeft aan je partner, vader, moeder, zoon of dochter als deze geconfronteerd wordt met een ziekte of een langdurige zorgvraag. Maar wat als de situatie opeens wat langer duurt? Mensen weten vaak niet dat er oplossingen zijn die zowel de mantelzorger als de zorgvrager rust geven, óók als de situatie (nog) niet nijpend is. Sylvia, consulent mantelzorg bij DELA, wijst je de weg: ‘We zien dat mensen vaak te lang doorgaan met alles zelf oplossen.’

 Mensen willen het zo lang mogelijk volhouden en alles zelf doen. 

Samen vind je makkelijker de weg dan alleen

‘Nederland telt 388 gemeentes met ieder een eigen invulling van de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) en er zijn zo’n 4 miljoen mantelzorgers. Mantelzorg verleen je als je zorg geeft aan een naaste die chronisch ziek, gehandicapt of hulpbehoevend is,’ legt Sylvia uit. ‘Mantelzorgers kiezen er vaak niet voor om te gaan zorgen; het overkomt ze omdat ze een emotionele band hebben met degene die zorg nodig heeft. Wanneer het voor een mantelzorger te veel wordt, verschilt per persoon. Meestal gebeurt dit als de situatie verandert. Bijvoorbeeld als de situatie van de zorgvrager achteruitgaat en meer hulp nodig is. Er zijn in Nederland veel organisaties die zich inzetten voor mantelzorgers en zorgvragers, maar hoe weet je nu bij wie je voor wat terecht kan? Als consulente mantelzorg help ik mantelzorgers in een telefonisch gesprek bij het vinden van een oplossing op maat.’

Hulp vragen

‘Als je voor iemand zorgt komen er over het algemeen steeds meer taken bij. Het rare is dat we het vanzelfsprekend vinden om hulp te bieden. Maar bij hulp vrágen ervaren we een drempel. We wachten vaak te lang, soms zelfs zo lang dat de situatie onhoudbaar wordt. Mensen die zorgen voor een ander overzien meestal niet wat hun opties zijn en welke gevolgen hun keuzes hebben. Ik hoor zo vaak: “Had ik dat maar geweten, dan had ik al veel eerder wat geregeld.” Juist als de situatie gewoon nog houdbaar is, is het fijn voor een mantelzorger om eens met iemand te praten, ervaringen uit te wisselen en meer te weten te komen over de mogelijkheden en oplossingen die er zijn. Een mantelzorger moest onlangs zelf onder het mes voor een kleine medische ingreep en wilde die eigenlijk uitstellen. Dan ben ik blij dat ik haar op weg kan helpen zodat zij met een gerust hart haar taken tijdelijk kan uitbesteden. In dit geval  heeft ze Senior Service gevraagd haar mantelzorgtaken voor een tijd over te nemen.’

Werk en zorg

‘Het combineren van werk en zorg is voor veel mensen uitdagend. Daar komt bij dat veel werkende mantelzorgers niet goed op de hoogte zijn van de wettelijke verlofregelingen zoals calamiteitenverlof en kort- en langdurend zorgverlof. Dat soort regelingen kunnen tijd en ruimte geven op de momenten dat jij en je familie het nodig hebben. We raden mensen aan om op het werk bespreekbaar te maken bij collega’s en leidinggevenden dat zij een rol als mantelzorger vervullen. Zo kunnen je collega’s met je meedenken. Misschien kan je meer thuiswerken of latere diensten krijgen zodat je bijvoorbeeld eerst medicijnen kunt geven.’
Doe de test!
Meer dan 4 miljoen Nederlanders zorgen langdurig en intensief voor een ander. In de praktijk blijkt dit vaak zwaar en lastig te organiseren. Daarom is er een test ontwikkeld om erachter te komen of jij mantelzorger bent en of je als mantelzorger overbelast bent of niet. Doe de test.

Wetgeving

‘Door grote verschillen per regio en ondoorzichtige wetgeving, is het vaak lastig om erachter te komen waar je een beroep op kan doen, ook omdat er sprake is van regionale verschillen. De grote wetten waar we naar kijken zijn:

  • De zorgverzekeringswet, deze is van toepassing op bijvoorbeeld thuiszorg en hulpmiddelen. 
  • De WMO (Wet Maatschappelijk Ondersteuning) valt onder de gemeente.
  • De WLZ (Wet Langdurige Zorg) richt zich op mensen die 24 uur hulp nodig hebben niet alleen kunnen zijn.
  • Tot slot is er de Jeugdwet voor kinderen tot 18 jaar.

Je kunt op sites zoals www.regelhulp.nl en www.rijksoverheid.nl meer te weten komen over deze wetten. Maar je kan ook bij je zorgverzekeraar terecht en het wmo-loket van je gemeente. De consulenten mantelzorg van DELA fungeren als een wegwijzer. We stellen een maatwerk oplossing samen voor ieders situatie, omdat alle wetten en regels overweldigend kunnen zijn.’


Grenzen bepalen

‘Het belangrijkste voor een mantelzorger is om een eigen grens te bepalen en die aan te geven. Maar dat is moeilijk omdat je een persoonlijke band hebt met degene die ziek is. Onderzoek samen wat jullie zou helpen. Er zijn veel regelingen maar ze hebben vaak een lange wachttijd. Zo kan je voor iemand met dementie die zich niet goed voelt bij dagbesteding bijvoorbeeld individuele begeleiding aanvragen bij de gemeente. Soms duurt het wel twaalf weken voordat zo’n aanvraag wordt goedgekeurd. Je kan ook zelf een partij zelf inschakelen. In sommige gevallen betaal je daar zelf voor maar het geeft direct rust.  Senior Service is een voorbeeld van zo’n partij. Ze doen bijvoorbeeld de boodschappen of houden iemand gezelschap. Maar ze verzorgen ook slaapdiensten zodat jij eens een weekendje weg kan. Kortom: Durf zorg en zorgen te delen. Gun jezelf en anderen hulp. Als je samen in balans bent, dán heb je het goed geregeld.’

Wet- en regelgeving mantelzorg

Wij hebben een handig overzicht gemaakt van de belangrijkste wet- en regelgeving omtrent mantelzorg. Zo krijg je een beter beeld van alle mogelijkheden en bij wie je terecht kan voor een oplossing voor jullie situatie. Ben je lid van coöperatie DELA en wil je graag in gesprek met Sylvia over jouw persoonlijke situatie? Neem dan eens contact op met de DELA VoorelkaarDesk of lees meer over mantelzorg.