Checklist nalatenschap

Met de checklist nalatenschap krijg je een overzicht van alle praktische zaken die geregeld moeten worden. Zo weet je zeker dat je alles goed hebt afgewikkeld.

Hulp voor nabestaanden bij het afwikkelen van de nalatenschap

Coöperatieconsulent Mariska komt dagelijks in aanraking met nabestaanden die een nalatenschap moeten afwikkelen. Zij weet uit ervaring dat de praktische nasleep van een overlijden niet voor iedereen te overzien is. Van de Belastingdienst die aanklopt tot huurtoeslag die van de een op de andere dag wordt stopgezet: veel nabestaanden worden na het overlijden van een geliefde geconfronteerd met onzekerheid. Dit kan hun rouwproces in de weg staan, want het brengt veel spanning met zich mee. Welke situaties komt de DELA Nabestaandenzorg vaak tegen en hoe kun je ermee omgaan?

Coöperatieconsulente Mariska: ‘Voor en tijdens een uitvaart zijn nabestaanden vooral bezig met de uitvaart, met het afscheid. Als dat achter de rug is, is daar opeens de gedachte: En hoe moet het nu allemaal verder? De buren zeggen dat de bankrekening van de overleden dierbare moet worden geblokkeerd, de buren twee deuren verderop dat het paspoort ongeldig moet worden verklaard. Mensen geven goedbedoeld advies en nabestaanden kunnen daar stress door ervaren. Vanuit Nabestaandenzorg geven we nabestaanden alle informatie die ze nodig hebben om de praktische nasleep zo goed en snel mogelijk af te handelen.’

Is er een testament?

‘Een van de eerste zaken waar je aan moet denken is het testament. Heeft de overledene een testament gemaakt, dan staat daarin wie de erfgenamen zijn en wat ze erven. Als er geen testament is, bepaalt de wet wie de erfgenamen zijn en welk deel ze erven. Via het Centraal TestamentenRegister in Den Haag kun je controleren of er een testament is.’

Ken je ons online wensenboekje al? Je kunt eenvoudig aangeven hoe jouw afscheid eruit moet komen te zien. Je nabestaanden zien dan in een oogopslag welke zaken er moeten worden geregeld. Wil je weten hoe je je uitvaartwensen kunt verzekeren? Bekijk dan de mogelijkheden van de uitvaartverzekering van DELA.

Erfenis aanvaarden of niet?

‘De erfenis is alles wat een persoon nalaat aan de erfgenamen. Daarbij kun je denken aan spaargeld, het huis maar ook eventuele schulden. Daarom is het belangrijk om jezelf af te vragen of je de nalatenschap wil aanvaarden. Want misschien erf je wel een schuld, bijvoorbeeld uit een hypotheek. Je hebt drie maanden tijd om te bepalen of je de erfenis wil aanvaarden, verwerpen of aanvaarden onder voorbehoud (beneficiair aanvaarden). Kies je ervoor om de erfenis beneficiair aanvaarden, dan wikkel je de nalatenschap af maar wanneer de schulden hoger zijn dan de nalatenschap dan hoef je deze niet uit eigen zak te voldoen. Ik denk hierin met nabestaanden mee en vertel welke stappen zij kunnen of moeten doen om inzicht te krijgen in de nalatenschap zodat zij een keuze kunnen maken.’

Brieven van instanties

‘Alles wat vermeld staat bij de gemeente en dus gekoppeld is aan je burgerservicenummer (het BSN) krijgt een melding van het overlijden vanuit de Basisregistratie Personen. Daarbij kun je denken aan de Belastingdienst, pensioenfonds, ziektekostenverzekeraar en de RDW. Alle zaken die lopen via die instanties, worden dus automatisch in gang gezet na overlijden, maar ook dit kan veel onzekerheid oproepen bij mensen. Ik loop dit altijd rustig met ze door en leg bijvoorbeeld uit wat ze kunnen verwachten van de Belastingdienst: ‘Die gaan brieven sturen zoals bijvoorbeeld de contactpersonenbrief of aangifte erfbelasting.’

Zelf het overlijden melden

‘Een aantal instanties moet je zelf informeren over het overlijden. Denk bijvoorbeeld aan de:

  • de bank
  • de hypotheekverstrekker of verhuurder
  • verzekeraars

Het is goed om je te realiseren dat als je de bank informeert, de rekening direct geblokkeerd kan worden. Dat betekent dat er geen betalingen meer plaatsvinden, denk bijvoorbeeld aan automatische incasso’s en periodieke overboekingen.’

Abonnementen na overlijden

‘Minder belangrijk, maar het wel gebeuren: alle abonnementen die op naam van je overleden dierbare staan, moeten worden opgezegd of op naam van de partner worden gezet. Denk daarbij aan:

  • sportabonnementen,
  • de tv-gids, 
  • de krant, 
  • het puzzelboekje, 
  • de visvergunning, 
  • mobiele telefoonabonnement,  
  • goede doelen
  • het lidmaatschap van de kerk. 

Vaak sluiten we abonnementen af waar we ons later niet meer aan herinneren omdat ze bijvoorbeeld eens per jaar worden afgeschreven. Een goede manier om hiermee om te gaan, is bankafschriften tot een jaar terug bekijken. Welke bedragen zijn afgeboekt? Bepaal daarna in alle rust welke abonnementen je wilt opzeggen en welke je wilt aanhouden. Het kan heel confronterend zijn dat de naam van je partner opeens overal wordt uitgewist. Dus als jij dat puzzelboekje of die visvergunning nog even wilt aanhouden, doe dat dan ook.’

 Tip: Bekijk de bankafschriften tot een jaar terug. Welke abonnementen zijn afgeboekt? 

Huur opzeggen

'Een tip die ik meestal geef, gaat over de huurtoeslag die de dag na overlijden meteen stopt. De huurtoeslag wordt vooraf uitgekeerd, op de 20e van de maand. Overlijdt bijvoorbeeld jouw vader op de 23e, dan stopt de huurtoeslag dus op de 24e en moet er vanaf de volgende maand huur worden betaald zónder huurtoeslag. Wacht daarom niet langer dan nodig is met het opzeggen van de huur.’

Helderheid geeft houvast

‘Door de praktische nasleep van overlijden inzichtelijk te maken, geef ik mensen houvast en duidelijkheid. Ik schrijf op wat er moet gebeuren en loop dat stapsgewijs met ze door. Zo weten mensen wat hen te doen staat. Dat geeft ze de rust om ruimte te geven aan hun verdriet en hun eigen leven, want dat gaat ook gewoon door.’

Download de handige checklist

Na het overlijden van een dierbare komen er, naast emoties, ook veel praktische zaken kijken. Wij hebben een handige checklist gemaakt. Deze geeft een goed overzicht van alle praktische zaken die geregeld moeten worden en helpt je alles zo goed mogelijk af te wikkelen.

Heeft DELA de uitvaart voor je geregeld en heb je hulp nodig bij de praktische nasleep van een overlijden? Neem dan contact op met de consulenten van Nabestaandenzorg

Over de DELA coöperatieconsulenten

De coöperatieconsulenten van DELA helpen nabestaanden bij de afwikkeling van de nalatenschap. We doen dit kosteloos voor alle uitvaarten die we verzorgen. Daarnaast helpen de coöperatieconsulenten bij het vastleggen van de uitvaartwensen. Je hoeft daarvoor geen lid te zijn van de coöperatie.