Zo schrijf je een afscheidsspeech in 10 stappen

Je hebt er vast wel eens over nagedacht. Wat zou je zeggen op de begrafenis van je vader, je oma of je beste vriendin? Als het toch écht zo ver komt, kan het heel lastig zijn om de juiste woorden op papier te krijgen. Laat staan om ze voor een volle zaal uit te spreken. Hoe moeilijk ook, met deze 10 stappen schrijf je zeker een mooi afscheidswoord.

Ken je ons online wensenboekje al? Je kunt eenvoudig aangeven hoe jouw afscheid eruit moet komen te zien. Je nabestaanden zien dan in een oogopslag welke zaken er moeten worden geregeld. Je kunt er voor kiezen om je uitvaartwensen te verzekeren, maar ook zonder verzekering kun je DELA een uitvaart laten regelen naar wens. Wil je weten wat de mogelijkheden zijn? Bekijk de mogelijkheden voor het regelen van een uitvaart zonder verzekering of bekijk de de uitvaartverzekering van DELA.

Stap 1: Luisteren

Je spreekt vast veel vrienden en familie van de overledene in deze hectische tijd. Luister naar hun verhalen en emoties en schrijf op wat je daarvan graag wilt vertellen in je speech.

Stap 2: Luister naar je gevoel

Trek je terug op een plek waar je niet gestoord kan worden. Probeer stil te staan bij je eigen gevoelens en emoties en schrijf deze voor jezelf op. Niet alleen kun je die woorden gebruiken in je speech, het lucht ook op om je emoties even de vrije loop te laten gaan.

Stap 3: Haal herinneringen op

Haal met je naaste familie of hechte vrienden een avondje herinneringen op, en noteer alle fijne verhalen en anekdotes. Dat kan soms erg verdrietig zijn, maar soms ook juist heel grappig.

Stap 4: Stel jezelf deze vragen

Stel jezelf, of eventueel anderen, deze vragen:

  • Wat heeft hij/zij voor je betekend?
  • Wat is je meest dierbare herinnering?
  • Wat waren zijn of haar passies, hobby’s en talenten?
  • Waar hebben jullie samen heel hard om gelachen?
  • Waar hebben jullie samen heel hard om gehuild?
  • Wat maakte hem/haar uniek?
  • Welke idealen of wensen had hij/zij?
  • Wat heb je geleerd van hem/haar?
  • Hoe was de laatste levensfase?
  • Wat ga je vooral missen?

Stap 5: Formuleer de kern

Probeer allereerst een korte kernboodschap te formuleren. Wat vind je het allerbelangrijkst om te vertellen over hem of haar? Neem vervolgens al je verzamelde verhalen door en zoek de anekdotes en herinneringen die daarbij aansluiten.

Stap 6: Geef structuur

Zet de structuur van het verhaal op. Begin bijvoorbeeld met de mooiste herinnering of het laatste gesprek, en vertel ook meteen je kernboodschap. Vervolgens geef je het verhaal kleur met voorbeelden. Je kunt afsluiten met een mooie wens, een bedankje of een vooruitblik.

Stap 7: Maak de eerste versie

Schrijf de eerste versie van je speech uit. Doe dat helemaal in je eigen woorden, want jij gaat het straks vertellen en moet je er goed bij voelen. Het is mooi als je speech zo persoonlijk mogelijk is.

Stap 8: Loop de eerste versie na

Gebruik deze tips om er echt een goede spreektekst van te maken:

  • Vermijd formele woorden, passieve werkwoorden en te lange zinnen.
  • Het is fijner om beeldend te vertellen aan de hand van voorbeelden.
  • Maak bruggetjes: probeer verschillende onderwerpen met elkaar te verbinden.
  • Houd het kort: een toespraak van vijf minuten bevat ongeveer 500 woorden.
  • Maak tekstblokken: verdeel de tekst in blokken van 60 tot 80 woorden, dat leest lekkerder.

Stap 9: Lees de speech hardop voor

Je ontdekt zo waar je eigen emoties liggen. Als je de speech voor de tweede keer voorleest, merk je dat het al makkelijker gaat. Kan je nog wat meer houvast gebruiken, dan kan je ook de volgende dingen proberen:

  • Nummer de pagina's .
  • Gebruik een groot lettertype.
  • Verken de zaal voordat er mensen zijn.
  • Probeer de geluidsinstallatie alvast uit.
  • Houd een glas water bij de hand.
  • Spreek iets langzamer dan normaal.
  • En onthoud: emoties zijn op deze momenten heel logisch, dus het is niet erg en heel begrijpelijk als je het even lastig hebt tijdens je speech.

Stap 10: Zorg voor een back-up

Spreek met een bekende of de uitvaartverzorger af dat die persoon het voorlezen overneemt als jij door emoties overmand raakt. Door het gevoel dat er iemand achter je staat, voel je je vaak sterker en lukt het je beter de speech tot het einde vol te houden.
Dit stappenplan is gebaseerd op het boek 'Als woorden tekortschieten ...' van Karin Dona en Hendrik Kruit.

Hulp bij het schrijven van een speech

Hendrik en Karin schrijven al acht jaar toespraken voor mensen die worstelen met wat ze willen zeggen tijdens een afscheid. Op basis van wat nabestaanden vertellen, schrijven zij een troostrijke toespraak. Wie liever zelf aan de slag wil, kan gebruik maken van hun handleiding. Het boek ‘Als woorden tekortschieten …’ helpt je stap voor stap bij het schrijven en houden van een mooie afscheidsspeech. Bezoek hun website om het boek te bestellen of te downloaden. Wil je het stappenplan downloaden en printen? Download hier de pdf.
Boek 'Als woorden tekort schieten ...'